Cải thiện trí nhớ không phải là vấn đề khó nếu bạn thực hành 6 thói quen sau

Các nhà khoa học cho rằng, chức năng ghi nhớ của não bộ sẽ phát triển toàn diện và đạt được hiệu quả cao nhất khi con người ở độ tuổi trưởng thành, tuy nhiên chúng sẽ dần suy yếu khi về già.

Ngày nay, lối sống hiện đại và tiện nghi hơn, song chúng cũng có những ảnh hưởng tiêu cực gây ra sự suy giảm nhận thức. Lý do là vì, chúng ta tiếp xúc quá nhiều với khói bụi, hóa chất độc hại, chế độ ăn uống thiếu lành mạnh và chịu rất nhiều áp lực, căng thẳng. Điều này chính là một mối nguy cản trở hoạt động ghi nhớ của não bộ.

Lời khuyên của các chuyên gia, rằng việc bạn thay đổi lối sống khoa học hơn sẽ góp phần tích cực để cải thiện trí nhớ cũng như các chức năng nhận thức khác của hệ thần kinh.

Dưới đây là 7 lời khuyên hữu ích bạn nên tham khảo:

  1. Ăn uống đúng cách

Chúng ta thường ăn uống để thỏa mãn cơn no và chiều theo khẩu vị mà ít khi quan tâm đến vấn đề thực phẩm sẽ ảnh hưởng tới sức khỏe như thế nào.

Một vài loại thực phẩm bổ dưỡng đóng vai trò quan trọng giúp nâng cao trí nhớ mà có thể bạn vẫn chưa thêm nó vào menu ăn uống hằng ngày. Chẳng hạn:

Axit béo omega -3 ( có trong cá hồi, cá thu, cá trính…) và vitamin nhóm B ( có trong các loại thịt gia cầm, gia súc, trứng, sữa và gan) vitamin C (có trong quả cam và nhiều loại trái cây khác) và vitamin E ( có trong cần tây, súp lơ xanh…)

Bạn nên loại ra khỏi thực đơn hằng ngày của mình những đồ ăn nhiều carbon hydrat và đường nhân tạo.

Bạn có thể tìm hiểu thêm thông tin chi tiết về 5 loại vitamin để giúp bạn có một trí nhớ tuyệt vời.

2. Tập thể dục

Lối sống công nghiệp hiện nay khiến người ta có xu hướng lười vận động. Nếu bạn có thời gian rảnh bạn sẽ dành nó để xem phim, ngủ nướng hoặc lướt web một cách vô bổ. Nhưng rất ít người coi việc tập thể dục là một thói quen nhất định cần phải làm trong ngày.

Bạn có thể đánh răng 3 lần/ ngày, tắm mỗi lần một ngày nhưng có khi cả tháng mới đi dạo bộ 1 lần hoặc tập vài động tác thư giãn nhẹ nhàng.

Tập thể dục thúc đẩy não của chúng ta hoạt động với công suất tối ưu bằng cách kích thích các tế bào thần kinh nhân lên, tăng cường liên kết của chúng và bảo vệ chúng khỏi bị hư hại.

Trong quá trình tập luyện, các tế bào thần kinh giải phóng các protein được gọi là các yếu tố thần kinh. Một đặc biệt, được gọi là yếu tố thần kinh có nguồn gốc từ não (BDNF), kích hoạt nhiều hóa chất khác giúp tăng cường sức khỏe thần kinh và trực tiếp mang lại lợi ích cho các chức năng nhận thức, bao gồm cả việc học.

Một nghiên cứu năm 2010 về các loài linh trưởng được công bố trên Thần kinh học cũng tiết lộ rằng tập thể dục thường xuyên không chỉ giúp cải thiện lưu lượng máu đến não mà còn giúp khỉ học các nhiệm vụ mới nhanh gấp đôi so với những con khỉ không tập thể dục.

Đây là một lợi ích mà các nhà nghiên cứu tin rằng cũng sẽ đúng với mọi người. Trong một nghiên cứu kéo dài gần một năm, những người tham gia tập thể dục thực sự đã phát triển và mở rộng trung tâm bộ nhớ của não một đến hai phần trăm mỗi năm, trong đó điển hình là trung tâm đó sẽ tiếp tục giảm kích thước.

2. Đừng cố gắng làm nhiều việc cùng một lúc

Mặc dù bạn có thể cho rằng mình là một người đa zi năng, rất năng động mọi lúc mọi nơi. Nhưng hầu hết tất cả các kết quả nghiên cứu ghi nhận được rằng, bạn làm nhiều hơn 2 công việc một lúc thì nó sẽ không giúp bạn đạt được hiệu quả tốt đẹp cho 2 nhiệm vụ này, mà có khi bạn sẽ chẳng hoàn thành như mong muốn.


Vì thế đừng cố gắng làm lộn xộn trí não của mình bằng cách ghi nhớ thật nhiều thứ cùng một lúc, bởi đôi khi nó có thể phản tác dụng và khiến bạn ghi nhớ chậm dễ sai lầm hơn cả. Ví dụ bạn đang nói chuyện điện thoại và bạn cần phải đặt một bưu thiếp cho ai đó, rồi bạn có thể quên bưu thiệp đó ở quầy cà phê, hoặc quầy lễ tân mà bạn thực sự chẳng thể nào nhớ ra nổi.

Vì vậy, nếu bạn đang có 5 nhiệm vụ cần thực hiện đừng gấp gáp làm cùng 1 lúc, bạn hãy hoàn thành từng nhiệm vụ một, từ đơn giản đến phức tạp. Hãy tối ưu sự tập trung trong từng nhiệm vụ.

4. Một giấc ngủ ngon

Giấc ngủ cũng được biết đến để tăng cường trí nhớ của bạn và giúp bạn « thực hành » và cải thiện hiệu suất của các kỹ năng đầy thách thức. Trên thực tế, một đêm ngủ chỉ từ bốn đến sáu giờ có thể ảnh hưởng đến khả năng suy nghĩ của bạn vào ngày hôm sau.

Quá trình phát triển của hệ thần kinh được cho là nền tảng cho khả năng kiểm soát hành vi của não, bao gồm cả học tập và trí nhớ. Độ dẻo xảy ra khi tế bào thần kinh bị kích thích bởi các sự kiện, hoặc thông tin, từ môi trường. Tuy nhiên, giấc ngủ và mất ngủ làm thay đổi biểu hiện của một số gen và sản phẩm gen có thể quan trọng đối với độ dẻo dai giữa các khớp thần kinh.

Hơn nữa, một số hình thức của sự tăng cường lâu dài, có thể được khơi gợi trong giấc ngủ, cho thấy các kết nối synap được tăng cường trong khi bạn ngủ gật.

Như bạn có thể nghi ngờ, điều này cũng đúng với trẻ sơ sinh và nghiên cứu cho thấy những giấc ngủ ngắn có thể giúp tăng cường trí não của trẻ. Cụ thể, trẻ sơ sinh ngủ giữa các buổi học và kiểm tra có khả năng nhận biết các mẫu trong thông tin mới tốt hơn, điều này báo hiệu một sự thay đổi quan trọng trong bộ nhớ đóng vai trò thiết yếu trong sự phát triển nhận thức.

VÌ vậy chúng ta cũng có lý do để tin rằng điều này cũng đúng với người lớn, vì ngay cả trong số những người trưởng thành, một giấc ngủ ngắn vào giữa ngày đã được tìm thấy để tăng cường đáng kể và khôi phục trí não.

5. Chơi các trò chơi trí não

Bạn hoàn toàn có thể cải thiện trí nhớ của bản thân bằng cách tham gia vào những trò chơi trí tuệ.

Bạn có thể chơi cờ caro, sodoku hoặc các loại game thử thách trí nhớ trực tuyến như Lumosity.com. Tiến sĩ Michael Merzenich, tại Đại học California, là người đã đi tiên phong trong nghiên cứu độ dẻo dai của não bộ trong hơn 30 năm. Ông cũng cũng đã phát triển một chương trình đào tạo não dựa trên máy tính có thể giúp con người mài giũa một loạt các kỹ năng, từ đọc và hiểu đến ghi nhớ được cải thiện và hơn thế nữa.

Chương trình này được gọi là Brain HQ, và trang web có nhiều bài tập khác nhau được thiết kế để cải thiện chức năng não và nó cũng cho phép bạn theo dõi và theo dõi tiến trình của mình theo thời gian. Mặc dù có nhiều trang web tương tự trên Web, Brain HQ là một trong những trang lâu đời nhất và được sử dụng rộng rãi nhất.

Nếu bạn quyết định thử các trò chơi trí tuệ, lý tưởng nhất là đầu tư ít nhất 20 phút mỗi ngày, nhưng không quá năm đến bảy phút là dành cho một nhiệm vụ cụ thể. Khi bạn dành thời gian dài hơn cho một nhiệm vụ, mức độ hiệu quả sẽ giảm đi.

6. Nắm vững một kỹ năng mới

Tham gia vào « các hoạt động có mục đích và có ý nghĩa » kích thích hệ thống thần kinh của bạn, khắc phục tác động của các bệnh liên quan đến căng thẳng, giảm nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ và tăng cường sức khỏe và tinh thần. 6 Một yếu tố quan trọng cần thiết để cải thiện chức năng não của bạn hoặc đảo ngược sự suy giảm chức năng là mức độ nghiêm trọng của mục đích mà bạn tham gia vào một nhiệm vụ. Nói cách khác, nhiệm vụ phải quan trọng đối với bạn, hoặc bằng cách nào đó có ý nghĩa hoặc thú vị – nó phải giữ sự chú ý của bạn.

Chẳng hạn, một nghiên cứu đã tiết lộ rằng các hoạt động thủ công như quilting và đan có liên quan đến việc giảm tỷ lệ mắc chứng suy giảm nhận thức nhẹ. Một nghiên cứu khác đã phát hiện ra rằng khi con người tham gia vào các hoạt động « đòi hỏi nhận thức » như học photoshop, giải câu đố…nó sẽ giúp tăng cường chức năng bộ nhớ ở người lớn tuổi.

Xem lại: 7 thói quen khiến chúng ta có nguy cơ bị suy giảm trí nhớ

Bất ngờ vì 7 điều sau có thể khiến bạn suy giảm trí nhớ nhanh chóng

Hội chứng suy giảm trí nhớ đang ảnh hưởng tới hàng triệu con người trên thế giới này. Chứng mất trí nhớ là một rối loạn mãn tính dai dẳng của hệ thần kinh do bệnh não hoặc chấn thương và được đánh dấu bởi rối loạn trí nhớ, thay đổi tính cách và suy luận kém. Nicole Hanna – nhà giáo dục chứng mất trí và giám đốc điều hành của Vine Henderson , nói rằng  » Ước tính trên thế giới có khoảng 36 triệu người có biểu hiện liên quan đến chứng suy giảm trí nhớ trong đó bao gồm cả bệnh Alzheimer. Đáng buồn hơn, có đến 28 triệu người trong số đó tương đương với 75% trường hợp chưa bao giờ được chẩn đoán, sàng lọc chính thức »

Dưới đây là một số điều đáng ngạc nhiên có thể dẫn đến chứng mất trí nhớ, theo nghiên cứu của các chuyên gia:

1. Những người có thính giác kém

Theo một nghiên cứu được công bố vào tuần lễ người khiếm thính thế giới vào năm 2018, các nhà khoa học đã tìm thấy một mối liên hệ mật thiết giữa việc mất đi thính giác và khả năng ghi nhớ ở người lớn tuổi. Các báo cáo đã chỉ ra rằng, một phần ba những người cao tuổi tham gia nghiên cứu bị suy giảm khả năng nghe thì họ cũng đều gặp các vấn đề lớn khác về sức khỏe như là trầm cảm hoặc trí nhớ kém.

2. Những người bị nhiễm virus Herpers (HVS -1)

Một nghiên cứu năm 2018 được công bố trên tạp chí Frontiers in Aging Neuroscience đã tìm thấy mối liên hệ giữa virus herpes simplex type 1 (HSV-1) và bệnh Alzheimer. Người ta tin rằng một biến thể gen có liên quan đến tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer cũng có liên quan đến khả năng phát triển các vết viêm loét lớn hơn do viruss HVS -1.

3. Người có sức khỏe răng miệng kém

Chắc rằng chẳng ai lại nghĩ rằng vấn đề vệ sinh răng miệng kém lại có liên quan tới chứng mất trí nhớ. Thế nhưng thật bất ngờ, « Mark Burhenne, DDS, người sáng lập trung tâm nha khoa AsktheDentist.com , nói rằng « Họ đã nghiên cứu trong nhiều năm qua và thấy rằng những người có bệnh viêm nha chu (bệnh nướu giai đoạn IV) có thể là nguyên nhân gốc rễ liên quan đến bệnh Alzheimer » .

Trong khi nhiều nghiên cứu cần được thực hiện để chứng minh nguyên nhân, một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí của Hiệp hội Nha khoa Hoa Kỳ đã tìm thấy mối liên hệ giữa người bị gãy rụng răng nhiều và mất trí nhớ . Những người có số lượng răng ít nhất có nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ cao nhất.

Một nghiên cứu khác năm 2015 cho thấy vi khuẩn P. gingivalis, nguyên nhân gây ra bệnh nướu răng có thể dễ dàng đi đến não và phát triển theo thời gian. Điều này có thể làm tăng viêm trong não và gây ra các triệu chứng giống như mất trí nhớ.

>>> Bất ngờ với 7 thói quen tai hại có thể gây teo não và suy giảm trí nhớ

4. Người sống trong môi trường ô nhiễm không khí lâu ngày

Một nghiên cứu tại Đại học Nam California vào năm 2017 đã minh chứng mối liên hệ giữa mức độ ô nhiễm không khí và chứng mất trí ở phụ nữ lớn tuổi.

Theo nghiên cứu, mạt bụi ô nhiễm không khí phát tán từ các nhà máy, phương tiện giao thông có thể di chuyển theo đường hô hấp lên não. Khi con người hít càng nhiều lượng khí độc mỗi ngày, có thể khiến các tình trạng viêm nhiễm trong cơ thể tăng cao. Bệnh nhân Alzheimer mà tiếp xúc quá nhiều với các hóa chất độc hại cũng như khói bụi sẽ góp phần thúc đẩy căn bệnh trầm trọng hơn.

5. Người có lượng đường trong máu cao

Chứng mất trí được biết đến giống như  » bệnh tiểu đường của não « . Một nghiên cứu năm 2018 được công bố trên tạp chí Diabetologia , cho thấy những người có lượng đường trong máu cao hơn có tốc độ suy giảm nhận thức nhanh hơn so với những người có mức độ đường bình thường hơn.

6. Người thường xuyên phải sử dụng thuốc an thần hay chống trầm cảm

Một nghiên cứu của Đại học Washington năm 2015 cho thấy việc sử lâu dài các loại thuốc an thần, thuốc ngủ, thuốc chống động kinh, trầm cảm  có thể làm tăng nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ.

Nhiều loại thuốc an thần là thuốc kháng cholinergic , hoặc các chất ngăn chặn dẫn truyền thần kinh ở hệ thần kinh trung ương và ngoại biên. « Thuốc kháng cholinergic càng nhiều, sẽ càng ảnh hưởng tới khả năng nhận thức của con người.

Chuyên gia tâm thần học –  hội đồng quản trị, Neelima Kunam MD nói rằng « Con đường cholinergic rất quan trọng trong các phần của bộ não thực hiện nhiều hoạt động cần thiết cho tư duy và trí nhớ rõ ràng. » Theo bác sĩ Kunam, sử dụng lâu dài các loại thuốc an thần có thể có gây tác dụng phụ dần làm giảm trí nhớ của người sử dụng.

7. Người bị thiếu ngủ hoặc ngủ quá nhiều

Một nghiên cứu năm 2018, cho thấy mối liên hệ giữa chứng rối loạn giấc ngủ và bệnh Alzheimer . Những người tham gia có các triệu chứng như mất ngủ, ngủ rũ ( ngủ quá nhiều vào ban ngày mặc dù họ vẫn ngủ đủ 8 tiếng buổi đêm), ngưng thở trong khi ngủ, hoặc rối loạn giấc ngủ theo ca  có nguy cơ mắc bệnh Alzheimer cao gấp ba lần những người bình thường khác.

Một lần nữa xin khẳng định rằng các thói quen xấu trong cuộc sống có một mối liên quan nhất định tới hội chứng suy giảm trí nhớ, tất nhiên nó không khẳng định chắc chắn rằng bạn bị tiểu đường thì nhất định sẽ bị bệnh Alzheimer hay bạn bị sâu răng thì sẽ bị mất trí nhớ. Bài viết này cung cấp thông tin với mong muốn chúng ta cần quan tâm hơn tới mọi vấn đề sức khỏe của mình, và tránh những thói quen sống để duy trì sức khỏe lâu dài.

Phụ nữ có nhiều khả năng bị suy giảm trí nhớ hơn nam giới và các dạng sa sút trí tuệ khác. Có những điều bạn có thể làm để ngăn ngừa chứng mất trí nhớ sau này trong cuộc sống như ăn uống đúng cách, tập thể dục đầy đủ và duy trì lối sống lành mạnh.

Tăng cường trí nhớ bằng cách điều chỉnh chế độ dinh dưỡng là một trong những phương pháp hiệu quả nhất giúp bạn có trí nhớ sắc nét và dẻo dai. Xem bài viết sau: Ăn gì để có trí nhớ tốt?

U nang buồng trứng – bạn biết gì về nó?

U nang buồng trứng là một túi chứa đầy chất lỏng hoặc rắn như cặn bã đậu, hình thành bên trong buồng trứng.

Phần lớn các trường hợp, u nang là loại lành tính (không ung thư). Chúng khác nhau về kích thước và có thể xảy ra ở các vị trí khác nhau trong buồng trứng. Loại phổ biến nhất được gọi là u nang noãn, u nang này hình thành khi một nang trứng không thể trưởng thành và phóng thích vào vòi trứng mà chỉ phát triển nửa chừng rồi tích tụ chất lỏng hình thành lên khối u.

Tìm hiểu thêm các loại u nang buồng trứng khác

Các triệu chứng thường gặp của u nang buồng trứng

Trong nhiều trường hợp, u nang buồng trứng không có triệu chứng nhất là những khối u cơ năng có kích thước nhỏ.

Một số triệu chứng thường gặp của u nang buồng trứng là:

  • Đau bụng âm ỉ
  • Đau sau khi giao hợp
  • Chảy máu vào giữa chu kì kinh nguyệt (chảy máu vào ngày thường)
  • Đột ngột, đau bụng dữ dội, sốt và buồn nôn nếu u nang bị xoắn hoặc vỡ.

Khi u lớn hơn khối u có thể chèn ép các cơ quan lân cận gây ra một số triệu chứng như sau:

  • Đầy hơi, táo bón do khối u chèn ép trực tràng.
  • Tiểu rắt, buồn tiểu do khối u chèn ép niệu quản, bàng quang.

Nếu bạn gặp bất kỳ triệu chứng nào của u nang buồng trứng, hãy đến bệnh viện để khám ngay. Nếu bạn đã được chẩn đoán mắc u nang buồng trứng và bạn cảm thấy đau bụng đột ngột, đau nhói, sốt hoặc nôn mửa, hãy đi khám bác sĩ ngay lập tức .

Chẩn đoán u nang buồng trứng

Kiểm tra phụ khoa là cần thiết để chẩn đoán u nang buồng trứng. Nếu một khối u hoặc khối trong buồng trứng được phát hiện, các xét nghiệm tiếp theo là cần thiết để loại trừ khả năng ung thư buồng trứng.

Bác sĩ có thể thực hiện một hoặc nhiều xét nghiệm để chẩn đoán u nang buồng trứng lành tính:

1/ Khám lâm sàng vùng chậu

Thông thường, u nang buồng trứng được phát hiện trong một cuộc kiểm tra vùng chậu thông thường. Nhưng vì khám phụ khoa không thể đưa ra chẩn đoán xác định, bước tiếp theo là thực hiện siêu âm âm đạo.

2/ Xét nghiệm cận lâm sàng

  • Siêu âm âm đạo
    Xét nghiệm hình ảnh này cho phép bác sĩ có được hình ảnh chính xác nhất về buồng trứng và u nang. Thông thường, có 2 hình thức siêu âm chính, đó là siêu âm đường bụng (áp dụng với phụ nữ chưa có quan hệ tình dục) và siêu âm đầu dò âm đạo (áp dụng với phụ nữ đã quan hệ tình dục. Đa phần, phương pháp siêu âm đầu dò được khuyến khích nhiều hơn vì cho hình ảnh có độ chính xác cao.

Nhờ những hình ảnh siêu âm thu nhận được sẽ phép bác sĩ xác định chính xác kích thước của u nang, bên trong u là kết cấu rắn hay lỏng, hình dạng của khối u.

  • Xét nghiệm nồng độ CA-125: Tiên lượng trước nguy cơ ung thư buồng trứng
  • Sinh thiết: Siêu âm âm đạo phát hiện sự hiện diện của u nang, nó không thể xác minh chính xác được khối u là lành tính hay ác tính, mà các bác sĩ chỉ có thể nhìn vào đặc điểm khối u để tiên lượng trước nguy cơ ung hư hay không. Do đó, nếu nghi ngờ là ung thư thì sau khi mổ u nang buồng trứng se được đem đi sinh thiết để kết luận cuối cùng khối u là lành hay ác tính.

Điều trị u nang buồng trứng

U nang buồng trứng hầu hết là loại lành tính nên có thể tự biến mất mà không cần điều trị. Nhưng trong một số trường hợp, u nang bị biến chứng và phải can thiệp bằng phẫu thuật để cắt bỏ.

Nếu một u nang bị vỡ hoặc xoắn có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng cần phẫu thuật khẩn cấp.

1 -2% u nang có nguy cơ tiến triển thành ung thư gây ảnh hưởng tới khả năng sinh sản và tính mạng của phụ nữ trong tương lai.

Có 2 phương pháp phẫu thuật u nang buồng trứng chủ yếu:

Phẫu thuật nội soi

Phương pháp phẫu thuật xâm lấn tối thiểu này cho phép bác sĩ nhìn thấy và loại bỏ u nang bằng cách rạch một đường nhỏ ở bụng thay vì vết cắt lớn. Dụng cụ nội soi chuyên dụng có kèm camera và đèn chiếu sẽ được đưa vào bên trong cơ thể để quan sát u nang. Sau đó, bác sĩ sẽ rạch thêm một vết mổ nhỏ để tiếp xúc với khối u và bóc tách ra ngoài.

Mổ hở

Mổ hở áp dụng với những trường hợp khối u có kích thước lớn, u nằm ở vị trí khó can thiệp, khối u biến chứng cấp tính hoặc ung thư. Mổ hở là một ca điều trị phức tạp do đó bên nhân sẽ mất nhiều máu hơn mổ nội soi, do đó thời gian phục hồi cũng lâu hơn và dễ dể lại biến chứng hơn.

Nếu sau khi mổ nghi ngờ u nang là ung thư thì mẫu tế bào này phải được mang đi sinh thiết ngay lập tức.

  • Nếu khối u không phải ung thư thì quá trình phẫu thuật hoàn tất.
  • Nếu u thực sự là mầm bệnh ác tính thì bệnh nhân sẽ bị cắt bỏ buồng trứng, cắt 1 hay cả hai bên tùy thuộc vào khối u có ở 1 hay cả 2 bên.
  • Nếu buồng trứng và vòi trứng bị cắt bỏ hoàn toàn thì người bệnh sẽ mãn kinh sớm và không còn khả năng sinh sản.

Sau điều trị, bác sĩ có thể kê thêm một đơn thuốc điều chỉnh nội tiết tố để ngăn ngừa u nang buồng trứng tái phát trong tương lai.